Fotoğraflara bakıyorsunuz. Hepsinde başı aynı yana eğik. Yatarken de öyle, kucakta da. Sol tarafa döndürmeye çalışınca direniyor.
Muayenede "tortikollis" denildi.
Bu Ne Demek?
Boyunda bir kas var. Kulağın arkasından köprücük kemiğine uzanır. Bu kas normalden kısa ya da sert çalıştığında baş kendiliğinden o tarafa çekilir — bebeğin bir tercihi değil, kasın götürdüğü yer orası.
Aileler bunu genellikle şöyle fark eder: Bebek hep aynı yöne bakıyor. Karşı taraftan seslenince dönmüyor ya da dönmekte zorlanıyor. Bir süre sonra başın yattığı tarafında yassılaşma başlıyor.
Neden Olur?
Çoğunlukla doğum öncesine veya doğuma dayanır. Bebek uzun süre dar bir pozisyonda kalmışsa, o kas yeterince esnemeden gelişmiş olabilir. Bazen o bölgede elle hissedilen küçük bir sertlik de olur — bu sertlik zamanla küçülür, ama altındaki gerginlik devam edebilir.
Nadir durumlarda başka bir neden de söz konusu olabilir. Değerlendirme bunu ayırt eder.
Aileler Ne Zaman Fark Ediyor?
Kimi zaman doğumdan birkaç hafta sonra. Kimi zaman bir fotoğrafa bakılırken. Kimi zaman pediatrist söylüyor, kimi zaman büyükanne.
"Bence bir şeyler var ama doktor normal dedi" diye gelen aileler de var kliniğimizde. Çoğu zaman o sezgi bir yere dayanıyor.
Çocuk Fizyoterapisi Bu Süreçte Ne Yapar?
Değerlendirmede şunlara bakıyoruz: Boyun ne kadar ve hangi yönde dönüyor? Kısıtlılık nereden kaynaklanıyor? Başta yassılaşma var mı, varsa ne aşamada? Bu tablo bebeğin genel gelişimini nasıl etkiliyor?
Seanslarda kasın esnekliği yavaş yavaş artırılır. Bunu zorlayarak değil, bebeğin kendi hareketini teşvik ederek yapıyoruz. Pozisyonlar, oyunlar ve bebeğin merak ettiği tarafa bakmasını sağlayan küçük düzenlemeler.
Aile bu sürecin içinde oluyor. Evde nasıl taşınacağı, hangi taraftan uyarı verileceği, uyku pozisyonu — bunlar seansların arasını dolduran şeyler. Ve çoğu zaman asıl ilerleme orada yaşanıyor.
Ne Kadar Sürer?
Tabloya göre değişir. Erken başlanırsa, özellikle ilk altı ayda, süreç genellikle daha kısa tutuluyor. Ama geç fark edilmiş olmak her şeyi kapatmıyor — başlangıç noktası sadece biraz farklı oluyor.
Hedef kasın "düzelmesi" değil. Bebeğin başını her iki yönde rahatça kullanabilmesi.
Aileler İçin
"Tortikollis" kelimesi kaygı verici gelebilir. Ama bu, fizyoterapiye iyi yanıt veren tablolardan biridir.
Fark ettiyseniz ve içinizde bir soru varsa, bir değerlendirmeyle netleştirmek beklemekten daha iyi bir başlangıç noktasıdır.
Kısaca
Bebek başını hep aynı yana çeviriyor, diğer tarafa dönmekte zorlanıyor. Bu tablo kasla ilgili bir şeye işaret edebilir.
Erken değerlendirme süreci netleştirir. Değerlendirme sonucunda ne çıkarsa çıksın — fizyoterapi, takip ya da rahat bir nefes — elinizde somut bir bilgi olur. Ve bu, belirsizlikten her zaman daha iyi bir yerdir.